Οι γιορτές υποβάλλονται ότι είναι η πιο φωτεινή, ζεστή και χαρούμενη περίοδος του χρόνου. Στο μυαλό σου έχεις συνδέσει με γέλια, αγκαλιές, οικογενειακά τραπέζια, χαλαρά βράδια, μουσικές και σε μια αίσθηση ότι «όλα μπαίνουν για λίγο στην άκρη». Κι όμως, κάθε χρόνο, σχεδόν με μαθηματική ακρίβεια, κάπου ανάμεσα στο στόλισμα, στο ρεβεγιόν και στο τελευταίο κομμάτι μελομακάρονο, ξεσπάει ένας καβγάς. Μικρός ή μεγάλος. Με τον σύντροφό σου, με τη μητέρα σου, με την πεθερά σου, με τα αδέρφια σου, ακόμα και με τον ίδιο σου τον εαυτό. Και μετά αναρωτιέσαι -γιατί πάντα στις γιορτές; Γιατί ενώ «πρέπει» να είμαστε χαρούμενοι, καταλήγουμε πιο ευάλωτοι, πιο ευέξαπτοι, πιο κουρασμένοι ψυχικά;
Οι ψυχολόγοι δίνουν συγκεκριμένες απαντήσεις. Και είναι πολύ πιο ανθρώπινες απ’ όσο νομίζεις.
1. Οι υπερβολικές προσδοκίες σε στήνουν συναισθηματικά στον τοίχο
Τα Χριστούγεννα δεν είναι απλώς μέρες. Είναι ένα τεράστιο συναισθηματικό αφήγημα που έχεις χτίσει από παιδί. Πρέπει να είναι όλα «τέλεια». Η ατμόσφαιρα. Οι σχέσεις. Το σπίτι. Οι συμπεριφορές.
Διάβασε επίσης: 7+2 facts γύρω από τον Άγιο Βασίλη που κάνουν τη μαγεία του μεγαλύτερη
Όταν όμως η πραγματικότητα δεν ανταποκρίνεται σε αυτή την εικόνα εικόνα, δημιουργείται απογοήτευση. Και η απογοήτευση μεταφράζεται εύκολα σε νεύρα, παράπονα και εκρήξεις.
Δεν τσακώνεσαι μόνο για αυτό που έγινε -τσακώνεσαι κυρίως για αυτό που δεν έγινε όπως το περίμενες.
2. Στις γιορτές ξαναβρίσκεσαι με ανθρώπους που δεν έχεις «λύσει» μέσα σου
Οι γιορτές σε φέρνουν ξανά στο ίδιο τραπέζι με πρόσωπα που:
-σου έχουν αφήσει παλιά παράπονα
-σου έχουν προκαλέσει ενοχές
-σου θυμίζουν ρόλους που δεν θέλεις πια να κουβαλάς
-σε βλέπουν ακόμη όπως ήσουν, όχι όπως είσαι
Όλα αυτά δεν εξαφανίζονται επειδή έπεσαν λαμπάκια στο τραπέζι. Αντίθετα, η υποχρεωτική επαφή τα ενεργοποιεί ξανά. Και τότε αρκεί μια κουβέντα, ένα βλέμμα, ένα σχόλιο για να ανάψει η σπίθα.
3. Η κούραση της χρονιάς ξεσπάει μαζεμένη
Δεν φτάνει στις γιορτές ξεκούραστη. Φτάνεις συνήθως:
εξαντλημένη
ψυχικά φορτισμένη
γεμάτη εκκρεμότητες
με άγχη που «τραβάνε ουρά»
Κι όμως, την ίδια στιγμή καλείσαι να είσαι χαρούμενη, κοινωνική, δοτική, ευδιάθετη, παρούσα. Αυτή η συναισθηματική υπερκόπωση κάνει τα νεύρα να είναι «σε τεντωμένο σκοινί».
Ο καβγάς συχνά δεν αφορά αυτόν που είναι απέναντί σου —
αφορά όλη τη χρονιά που δεν πρόλαβες να ξεφορτώσεις.
4. Οι οικογενειακοί ρόλοι σε «κλειδώνουν» σε παλιές εκδοχές του εαυτού σου
Όταν κάθεσαι ξανά στο πατρικό τραπέζι, ασυνείδητα επιστρέφεις σε ρόλους που ίσως έχεις ξεπεράσει:
η «καλή κόρη»
η «δύσκολη»
η «δυνατή»
η «αδύναμη»
η «πάντα υποχωρητική»
Κι όταν ο σημερινός σου εαυτός δεν χωράει πια σε αυτούς τους ρόλους, δημιουργείται εσωτερική σύγκρουση. Αντί να εκφραστεί με λόγια, συχνά εκφράζεται με ένταση.
5. Οι γιορτές μεγεθύνουν ό,τι ήδη υπάρχει
Αν μια σχέση είναι καλά, στις γιορτές φαίνεται ακόμη καλύτερη.
Αν όμως υπάρχει ρωγμή, οι γιορτές τη μεγεθύνουν.
Γιατί:
υπάρχει περισσότερος χρόνος μαζί
μειώνονται οι «δικαιολογίες διαφυγής»
η συναισθηματική φόρτιση είναι υψηλή
τα μικρά μετατρέπονται εύκολα σε μεγάλα
Δεν υπάρχουν απαραίτητα νέοι καβγάδες —
ξεσπούν αυτοί που περίμεναν μήνες να βγουν στην επιφάνεια .
6. Η ανάγκη για «τέλεια εικόνα» αυξάνει την πίεση
Θέλεις το σπίτι να είναι όμορφο. Το τραπέζι στρωμένο. όλοι ευχαριστημένοι. Τα παιδιά χαρούμενα. Ο σύντροφος ήρεμος. Οι συγγενείς ευγενικοί.
Κάποια στιγμή όμως αυτή η προσπάθεια να κρατήσει τα πάντα «υπό έλεγχο» σπάει. Και τότε:
ξεφεύγει μια κουβέντα
ανεβαίνουν οι τόνοι
βγαίνει η κόπωση
καταρρέει το «όλα καλά»
Ο καβγάς, πολλές φορές, είναι απλώς το σημείο που δεν άντεξες άλλο να προσποιηθεί.
7. Οι ψυχολόγοι λένε κάτι απλό αλλά σκληρά αληθινό
Οι γιορτές δεν σε αλλάζουν. Σε αποκαλύπτουν.
Φέρνουν στην επιφάνεια:
-ανικανοποιητές ανάγκες
-συναισθηματικά κενά
-παλιά τραύματα
-φόβους μοναξιάς
-ανάγκη για αποδοχή
Και όταν όλα αυτά δεν βρίσκουν λόγια, βρίσκουν ένταση.
Τελικά γιατί τσακώνεσαι περισσότερο στις γιορτές;
Γιατί εκείνες τις μέρες δεν αντέχεις να κρύψεις:
-την ανάγκη σου να σε καταλάβουν
-την κούραση σου
-τη ματαίωση σου
-την επιθυμία σου να νιώσεις «αρκετή»
Και επειδή ο καβγάς είναι ο πιο γρήγορος -αλλά και ο πιο άγαρμπος- τρόπος να ακουστείς, τον επιλέγεις χωρίς να το συνειδητοποιείς.
Διάβασε επίσης: Ghosting, breadcrumbing ή απλώς αδυναμία αποχωρισμού; Όταν ο πρώην δε λέει να φύγει
Comments are closed.